تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٩٤٩ - نقل اخبار داله بر حرمت لهو

ترجمه:

نقل اخبار دالّه بر حرمت لهو

مرحوم مصنّف مى‌فرمايند:

اخبارى كه ظاهر در حرمت لهو هستند بسيار بوده كه در ذيل بپاره‌اى از آنها اشاره مى‌كنيم:

از جمله: فرموده امام عليه السّلام در روايت تحف العقول است كه قبلا نقل شد و آن عبارتست از:

و ما يكون منه و فيه الفساد محضا، و لا يكون منه و فيه شيئ من وجوه الصّلاح فحرام تعليمه و تعلّمه و العمل به و اخذ الاجرة عليه.

و از جمله: روايت اعمش است كه قبلا نقل شد چه آنكه در اينحديث اشتغال بملاهى و آلات لهوى كه انسان را از ياد خداوند غافل مى‌نمايد همچون غناء و زدن تار از جمله معاصى كبيره شمرده شده.

محلّ استشهاد كلمه « ملاهى » است چه آنكه اين لفظ جمع « ملهى » كه مصدر است بوده يا جمع « ملهي » كه اسم فاعل است مى‌باشد و هركدام از ايندو كه باشد استدلال تمام و صحيح است نه آنكه جمع « ملهاة » بكسر ميم كه اسم آلت است باشد چون اين فرض با تمثيل در حديث تناسبى ندارد زيرا غناء و ضرب اوتار مصدر هستند و پرواضح است نمى‌توان آنها را مثال براى ملاهى جمع ملهاة قرار داد و اساسا در هيچ استعمالى مصدر بجاى اسم آلت استعمال نشده بخلاف استعمالش در معناى وصفى يعنى اسم فاعل يا اسم مفعول ازاينرو « ملاهى » چه جمع « ملهى » بوده و چه جمع « ملهي » تمثيل صحيح است بخلاف آنكه آنرا جمع « ملهاة » قرار دهيم.

و نظير اينحديث است در اينكه اشتغال بملاهى را از كبائر قرار داده، روايت عيون كه در تعداد و شمارش كبائر وارد شده و بايد توجّه داشت كه اينحديث حسنه همچون صحيحه بلكه اصلا صحيحه مى‌باشد لذا استدلال بآن تمام بوده و از اين نظر قابل خدشه و اشكال نيست.

و از جمله: حديثى است كه قبلا در زمره روايات قمار گذشت و آن فرموده امام‌